نگاهی به فیلم "درخونگاه"|متلک‌پرانی سیاسی در پوسته جعلی "اجتماعی بودن"

عنوان

درخونگاه فیلمی شدیدا سیاسی است؛ یک فیلم متلک‌پران سیاسی، نمادین و چند لایه که ذات سیاسی خود را در پوسته پوشالی و جعلی "اجتماعی بودن" پنهان کرده‌است.

- اخبار فرهنگی -

به گزارش خبرنگار فرهنگی باشگاه خبرنگاران پویا، درخونگاه روایتگر داستان زندگی مردی به نام رضا است که در اوایل دهه 60 ایران را به قصد کار به مقصد ژاپن ترک کرده است. او در این سالها ماحصل فعالیتهای اقتصادی اش در ژاپن را برای خانواده اش ارسال کرده و از مادرش خواسته پول های او را برایش پس انداز کند تا در زمان بازگشت رضا در اختیارش قرار دهد. رضا پس از 8 سال نزد خانواده اش به ایران بازگشته است اما متوجه تغییراتی در خانواده شده که آشفتگی و تشویش اعضای خانواده را فراهم کرده است. او پس از کنکاش و پیگیری متوجه می شود که پول های ارسال شده توسط او توسط خانواده اش خرج شده و آرزوهای او برای خرید زمین و ساختن آینده اش در ایران به سراب تبدیل شده است.

جنگ آغاز شده است. وضعیت اقتصادی کشور بغرنج و ناامید کننده است. زندگی مردم نمی چرخد. وطن به ویرانه ای بی آینده تبدیل شده است. پس باید رفت. باید مهاجرت کرد. رضا به عنوان نماینده ای از جوانان سرخورده دهه پنجاه که با سودای کسب پول و بر هم زدن کسب و کار پر رونق، ایران را به مقصد ژاپن ترک می کردند، در پی وقوع جنگ تحمیلی در آغاز دهه شصت، به مدت 8 سال از ایران خارج شده است. تاکید فیلم بر عدد 8 که به طول زمان جنگ دلالت دارد قابل توجه است. او اکنون پس از 8 سال، در فاصله 3 سال پس از پایان  جنگ، به وطن بازگشته است. پول هایی که او نزد خانواده اش به ودیعه گذاشته دود شده است.

جنگ حاصلی جز سیاهی، تباهی و تیرگی برای مردم به همراه نداشته است. ضجه ها و گریه های مادر و خواهر رضا در فواصل مختلف فیلم به دلیل وضعیت اسف بار پساجنگ در کشور است.

رضا مادربزرگی به نام خورشید دارد.  خورشید پیرزنی بیمار و سالخورده است که قدرت تکلم ندارد. او تنها عضو خانواده است که احساس رضا تا پایان نسبت به او مثبت باقی می ماند. به نظر می رسد خورشید نمادی از مام وطن است. وطنی که ساکت، تنها و ناتوان، نظاره گر ظلم ها، بخور بخورها و بچاپ بچاپ های مسئولین بوده است اما کاری از دستش برنیامده و در پایان تنها با دیدگانی اشک آلود این وضعیت بغرنج و حزن انگیز را نظاره می کند.

رضا پشت سر خود دو چشم خالکوبی کرده است.  وقتی مادرش دلیل این کار را از او می پرسد، او در پاسخ می گوید در غربت باید علاوه بر دو چشم، دو چشم دیگر هم داشته باشی تا مالت را نبرند. پولهای رضا در نهایت توسط خانواده(خودی) نابود می شود. او از داخلی ها که اعضای خانواده اش هستند، ضربه می خورد. از پدر، مادر، خواهر و داماد خانواده. آنها هستند که پول رضا را به باد می دهند. به نظر می رسد فیلم تلویحا به این نکته اشاره می کند که خطر دشمن خارجی که سال ها توسط مسئولین مختلف کشور به مردم گوشزد شده، آنقدرها هم خطرناک نیست. خطر اصلی در داخل است و توسط خودی ها حادث می شود. خودی ها هستند که پولها را می خورند، مردم را می چاپند و زندگی ای سراسر تهی و بی آینده برایشان رقم می زنند.

فیلم به شرایط اقتصادی و نظام اداری و بوروکراتیک کشور نیز بی محابا می تازد. در سکانس گفتگوی مادر با رضا که از خرج شدن پول های پس انداز شده اش توسط خانواده به شدت خشمگین و عصبانی است، مادر به او می گوید: نگران نباش، من خودم کار می کنم و طلب تو را می دهم، رضا اما در پاسخی کنایه آمیز به او می گوید: من این همه سال کار کرده ام و این پول ها را به یِن درآورده ام؛ تو چطور می خواهی آنها را به ریال به من برگردانی؟ همچنین در سکانس بازداشت رضا و حضور خانواده اش در اداره آگاهی، پدر رضا به مامور آگاهی که از توقیف ماشین رضا به آنها خبر می دهد، با حالتی معترض و ناراضی می گوید: عجب فضای احمقانه ای! به نظر می رسد فیلمساز نگاه خود را نسبت به فضای حاکم بر نظام اداری و بوروکراتیک کشور نیز در همین دیالوگ کوتاه ابراز می کند.

اکنون رضا که با هزار امید و آرزو به وطن بازگشته است اما وطن برای او به ویرانه ای سیاه می ماند. همان ویرانه ای که 8 سال پیش برای ساخت آینده ای بهتر از آن گریخته بود. او اکنون نیز چاره را در رفتن و گریختن می بیند. وطن هنوز هم که هنوز است جای ماندن نیست؛ پس باید رفت. رضا ساک خود را می بندد و خانه را ترک می کند.

او پس از ترک خانه و خانواده اش، به خانه زن روسپی ای به نام شهرزاد پناه می برد. زنی که در طول فیلم یک بار او را از دست ماموران کمیته نجات داده است. شهرزاد زنی است که برای اقناع رضا جهت نجات دادنش از دست ماموران کمیته، به او وعده بی شرمانه هم بستری نیز داده است. شهرزاد یک پسر خردسال دارد که هنگام ورود رضا به خانه شان مشغول آتاری بازی است. شهرزاد دقایقی رضا و پسر خردسال را در اتاق با یکدیگر تنها می گذارد. پس از بازگشت، می بیند که پسر خردسال دسته تفنگی آتاری را به طرف رضا گرفته و قصد شلیک کردن به او را دارد. به نظر می رسد پسر خردسال را می توان نماینده ای از نسل سوم دانست که از رضا به عنوان نماینده نسل اول انقلاب طلبکار است و رضا و نسل او را مسئول وجود نابه سامانی ها و شرایط بغرنج کنونی حاکم بر جامعه می داند. نسل سومی که طاقتش نسبت به تحمل وضعیت کنونی طاق شده و مطالبه خود را نه در گفتگو و مصالحه، بلکه در اسلحه کشیدن به سمت نسل انقلاب پیگیری می کند.

درخونگاه گرچه از حیث فرم و فضاسازی فیلم نسبتا موفقی است، اما از حیث محتوا فیلمی شدیدا سیاسی است؛ یک فیلم متلک پران سیاسی، نمادین و چند لایه که ذات سیاسی خود را در پوسته پوشالی و جعلی "اجتماعی بودن" پنهان کرده است. فیلمی که در لایه های زیرین و نمادین آن دنائت جریان دارد.

نگاهی به فیلم "معکوس"|خروج پولاد کیمیایی از سایه پدر

نگاهی به فیلم "یلدا"| فیلمی خوش ساخت با اهدافی مرموز/ چرا پایان شاد بر فیلم های جشنواره فجر حرام است؟

منبع: تسنیم

مسئولیت صحت اخبار ارائه شده به عهده منبع خبر بوده و این رسانه صرفاً رسالت اطلاع‌رسانی خود را در این رابطه انجام می‌دهد.

کلمه های کلیدی

ارسال نظر

معضل تحریم یا فرصتی سودآور

پالایشگاه، راهکار دائمی بی‌اثر کردن تحریم میعانات گازی

جمعه؛ روز حرکت به سمت مسجد الاقصی

رئیس دفتر سیاسی جنبش حماس جمعه پیشِ‌رو را روز خیزش و حرکت ملت فلسطین به مسجد الاقصی برای پاسداری از آن اعلام کرد.

واردکنندگان کالاهای «ممنوعه» چگونه گمرک را دور زده‌اند؟

دوم تیرماه سال ۹۷ دولت ثبت سفارش و واردات بیش از ۱۴۰۰ قلم کالا را ممنوع اعلام کرد. اما بررسی‌ آمارهای گمرک ایران نشان می‌دهد اغلب کالاهای ممنوع شده در ماه‌های اخیر وارد کشور شده و به قانون جدید بی توجه بوده‌اند.

وکالت نباید انحصاری باشد

حجت الاسلام نوروزی سخنگوی کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس با اشاره به انحصار حرفه وکالت در کشور گفت: باید حضور حقوق‌دانان و فارغ التحصیلان حقوق مملکت، در مسائل حقوقی و قضایی کشور بیشتر شود.

مهم‌ترین مطالب سرویس

تحلیلی بر مهمترین نقاط قوت و ضعف سی‌وهفتمین جشنواره فیلم فجر
صعود جوانان، سقوط پیشکسوت‌ها!
گزارشی درباره وضعیت برنامه‌های ‌سینمایی تلویزیون برای سی‌وهفتمین جشنواره فیلم فجر
تولیداتی که توجیه دارد، اما منطق نه!
چرا نباید از کنار مسئله انتقادپذیر نبودن مسئولان ساده گذر کرد؟
مردم نقدناپذیر، ثمره مسئولان انتقاد گریز!
  • پر بیننده‌ترین
  • پر بحث‌ترین